Bazı ölümler vardır ki yalnızca bir ailenin hayatını etkilemez, toplumun vicdanını da yaralar ve herkesin aklına aynı soru takılır: Bir şeyleri daha önce fark edebilir miydik?
Son yıllarda çocukların dijital dünyada karşı karşıya kaldığı tehlikeler, bu soruyu her zamankinden daha önemli hâle getirdi. Ekranların ardında kimlerin bulunduğunu, çocukların hangi içeriklerle karşılaştığını, hangi iletişim ağlarına dâhil olduğunu ve ruhsal dünyalarında neler yaşadığını ne kadar biliyoruz?
Mavi Balina olarak bilinen ve çocukları ‘kendilerine zarar vermeye’ yönlendirdiği iddia edilen dijital yapı da tam bu noktada karşımıza çıktı.
Yüzlerce çocuğun anlatımları aynıydı ve bazı belirti-bulgular Türkiye’de de çocukların, Rusya menşeli internet sayfaları üzerinden intihara yönlendirildiğini göstermekteydi, ki; Rusya’da adı geçen dijital oyunun sahibinin tutuklanmış olması da çabasıydı.
Yaptığımız şikayet sonucu yapılan incelemelerde, gerçekten de müvekkillerimin çocuklarının Rusya menşeli “vk.com” ifadesini 2.648 kez, “VKONTANTE” kelimesinin ise 53 kez arandığı; URL kayıtlarında VK sayfalarına girildiği ve bazı arama geçmişlerinin silindiğinin tespit edildiği belirlendi.
Ayrıca; iki Rusya menşeli YouTube sayfasına ilişkin kayıtların bulunduğu, ancak bu sayfalara artık erişilemediği belirtildi.
Bütün bunlar tek başına Mavi Balina oyununun ölüme neden olduğunu kanıtladı mı? Hayır. Bir internet araması, bir sosyal medya kaydı ya da silinmiş bir geçmiş kaydı, tek başına nedensellik ilişkisini ispatlamaz.
Ancak; şu soruyu sormak gerekir : Bu dijital izler, olayın bütün yönleriyle aydınlatılması için gerektiği gibi araştırıldı mı?
İşte asıl mesele budur.
Geleneksel suçlarda olay yeri, tanık, kamera görüntüsü veya fiziksel deliller ön plandaydı. Bugün ise bir çocuğun kimlerle iletişim kurduğu, hangi bağlantılara tıkladığı, hangi içeriklerle karşılaştığı ve hangi dijital gruplara katıldığı da soruşturmaların önemli parçaları hâline geldi.
Üstelik dijital dünyada her şey, bilgisayara yüklenen bir program biçiminde karşımıza çıkmaz. Etkileşimler internet siteleri, mesajlaşma uygulamaları, sosyal medya hesapları veya farklı bağlantılar üzerinden gerçekleşebilir.
Bu nedenle belirli bir uygulamanın bilgisayarda bulunamaması, o uygulamayla veya onunla ilişkilendirilen bir içerikle hiçbir temas kurulmadığını kendiliğinden göstermez.
Aynı şekilde, bir internet sitesinin geçmişte ziyaret edilmiş olması da kişinin mutlaka zararlı bir oyuna katıldığı anlamına gelmez.
Ancak; Mavi Balina ile ilişkilendirilen ölüm olayında da bilgisayar kayıtlarının, internet geçmişinin, iletişim bağlantılarının, erişilemeyen sayfaların ve diğer bulguların bir bütün olarak değerlendirilmesi önem taşımaktaydı.
Bunların gerçekten neyi gösterdiği, hangi sonuçlara izin verdiği ve hangi hususların henüz kanıtlanamadığı bilimsel ve hukuki yöntemlerle ortaya konulmalıydı.
Olmadı. Şikayetimiz sonuçsuz kaldı.