banner87

Bu pazar seçim olsa anketler ne diyor?

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın 2019 seçimini kazanamayabileceğini gördüğü ve bu bağlamda birtakım siyasi hamleler yaptığı belirtilirken, KONDA Genel Müdürü Ağırdır’a göre, 1 Kasım’daki tablo açısından AKP ve CHP aynı bandında devam ederken, MHP ile İYİ Parti ise bir tahterevallide gibi. Afrin AKP oylarını nasıl etkiliyor, İyi Parti'de ne eksik, HDP ve SP hattında neler oluyor? İşte ayrıntıları...

Bu pazar seçim olsa anketler ne diyor?

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın 2019 seçimini kazanamayabileceğini gördüğü ve bu bağlamda birtakım siyasi hamleler yaptığı belirtilirken, KONDA Genel Müdürü Ağırdır’a göre, 1 Kasım’daki tablo açısından AKP ve CHP aynı bandında devam ederken, MHP ile İYİ Parti ise bir tahterevallide gibi. Afrin AKP oylarını nasıl etkiliyor, İyi Parti'de ne eksik, HDP ve SP hattında neler oluyor? İşte ayrıntıları...

06 Mart 2018 Salı 11:31
Bu pazar seçim olsa anketler ne diyor?

KONDA Genel Müdürü Bekir Ağırdır, “Afrin’in yarattığı köpürmeyi bir kenara bırakırsak, insanların siyasetten bu kadar umudunu kestiği, psikolojik olarak karamsar olduğu bir dönemde bu kadar büyük bir kümeyi sayısal olarak şöyle dağıttık, böyle dağıttık demek doğru değil. Raporlarımızı bunu vurgulayarak yazıyoruz. Çekirdek seçmen üzerinden baktığınız zaman AK Parti açık ara CHP’nin önünde. Artık baraj meselesi kalmadı ama MHP’yle İyi Parti bir tahterevallide gibi. HDP de tam baraj seviyesinde devam ediyor. Ama bu tablonun da yanıltıcı olduğunu ısrarla söylemeye çalışıyorum” dedi.

Ağırdır, T24 ile söyleşisinde, referandumda “evet” oylarının yüzde 51,4’te kalmasının ardından Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın 2019 seçimini kazanamayabileceğini gördüğünü ve bu bağlamda birtakım siyasi hamleler yaptığını söylerken, Cumhuriyet Halk Partisi’ne (CHP) “Bir taraf 16 Nisan’da 51 aldığını görerek kaybetme riski olduğunu fark ediyor ve seçim yasasını değiştirmek, hatta zorlamak dahil çabalıyor. Bir taraf da hâlâ sadece konuşuyor” eleştirisini getirdi.

AKP’YE ÇÖZÜLMEYİ AFRİN DURDURDU

Bekir Ağırdır, referandumdan sonra AK Parti seçmenindeki çözülmenin devam ettiğini, bunu durduran gelişmeninse Afrin harekatı olduğunu söylüyor. Ağırdır, “Bunu kıran tek şey Afrin oldu. Afrin harekatının ürettiği duygusal ve  milliyetçi bir coşku var. Ama bu sayılara yansımanın da sadece AK Parti için olmadığını söylemeliyiz. AK Parti için de öyle, MHP için de böyle, CHP için de böyle… Çünkü merkezkaç kuvvetiyle gri alanda bir köpürme oluyorsa bu tarafa gidenler kadar öbür tarafa gidenler de var. Afrin’le coşanlar olduğu kadar Afrin meselesinin içeriye toplumsal ve siyasal yansımalarından korkanlar da var” yorumunda bulunuyor.

İYİ PARTİ HENÜZ SIÇRAMA YAPAMADI

Ağırdır, MHP Genel Başkan Devlet Bahçeli'ye bayrak açan parti içi muhaliflerin 4 ay önce Meral Akşener liderliğinde kurduğu İyi Parti'nin performansına ilişkin olarak " Kamuoyundaki ilgide başlangıçtaki yoğunlaşmada azalma var. Henüz bir sıçrama yapabilmiş değiller. Aksine başlangıç pozisyonlarını korumakta da zorlanıyorlar 4 aylık performansa bakınca. Onların performanslarını değerlendirmiyorum, toplumda İyi Parti diyenleri söylüyorum. Orada hâlâ İyi Parti’nin eksik yaptığı şey ortak hayata dair bir vaadinin ne olduğunun açık olmaması" diyor.

Bekir Ağırdır, henüz herhangi bir ittifaka katılacağını açıklamayan HDP, SP ve İyi Parti'nin seçim barajını aşıp aşamayacağıyla ilgili olaraksa "HDP bugünkü politikaları onaylandığı için değil, sadece Kürt kimliğine yaslandığı için İyi Parti ya da Saadet’e oranla baraj riskini en az yaşayan parti olacak. En azından bugün öyle, yarın olağandışı gelişmeler olursa o günkü durumu bugünden bilemeyiz" görüşünü dile getirdi.

Ağırdır ile söyleşinin ikinci bölümü özetle şöyle:

‘YASAK VE BASKILARIN GERİ TEPME İHTİMALİ’

- İktidarın yasaklama gücünden bahsettiniz. Bu yasaklama ve baskıların seçmen nezdinde geri tepme ihtimali yok mu?

Var tabii. Olmaz olur mu? Seçmenin siyasetten kurgulanan bu güncel duruma pratikte itirazları var. Kendi güncelleri ulaşım derdi, çocuğunun sınavı kazanıp kazanamayacağı, yarın akşamki yemeğinin sofraya nasıl geleceği meselesi. İşsizlik meselesi, enflasyon meselesi. Günceli sadece siyasetten kurunca o reel hayata tekabül etmiyor. Dolayısıyla gerçek hayatın meseleleriyle siyasetin gündemi birbirinden koptukça insanlar da giderek siyasetten kopuyor. Ama sorduğunuz zaman elbette kimliği, bilgisi, tercihi üzerinden bir parti söylüyor ama bizim gözlediğimiz, o yüzde 40 denen küme giderek siyasetten umudu kesiyor. Ama yine oy vermeye gidecekler. Neye göre oy vermeye gidecekler, o günkü ekonomik şartlara bakacaklar, işsizliğe bakacaklar.

‘SEÇMEN ERDOĞAN AŞIĞI DA OLSA OY VERMEYEBİLİR’

Eğer bu tür yasaklamalar, tutuklamalar kendi hanesine değerse, komşusuna değerse, dindar da olsa, Tayyip Erdoğan aşığı da olsa oy vermeyebilirler. Bu riski en iyi Tayyip Bey görüyor. İki şeye bakalım, 1 Kasım seçimleri yapıldı, yüzde 50 aldılar. İkincisi 15 Temmuz yaşandı, Yenikapı diye bir birlik beraberlik ruhu doğdu. O ruha destek yüzde 80’lerdeydi. Ama bu iklimde ne bekleyelim diye sorduğumuz zaman bizim seçmenimizin beklediği şey demokratikleşme ve kutuplaşmanın bitmesiydi. Bu ikisi de olmadı ve o yüzde 80 destek ile yüzde 61 dediğimiz potansiyel referandumda zar zor yüzde 51 oldu.

Üstüne üstlük bu referandum süreci OHAL’le paralel yaşanırken, neredeyse hayır kampanyası yapılamadı, televizyonlarda neredeyse sadece ‘evet’çi söylemler söylenirken oldu bu. Dolayısıyla Tayyip Bey bunu gördü ve 17 Nisan’dan beri 2019 seçimlerine işaret ediyor. Melih Gökçek, Kadir Topbaş gibi adamları görevden aldı bu süreç nedeniyle. Ve CHP hâlâ bu gerçeği, AK Parti’nin kaybetme riskini görmedi. Hâlâ kendi içlerindeler. Dursun Çiçek çıkıp “Abdullah Gül aday olsun” diyor, her gün başka bir CHP’li başka bir şey söylüyor. Bir taraf 16 Nisan’da 51 aldığını görerek kaybetme riski olduğunu fark ediyor ve seçim yasasının değiştirmek, hatta zorlamak dahil çabalıyor. Bir taraf da hâlâ sadece konuşuyor.

- Peki Erdoğan’ın gördüğünü söylediğiniz erimenin devam ettiğini görüyor musunuz yaptığınız araştırmalarda?

Sahadaki çözülmeyi görüyoruz tabii. Bunu kıran tek şey Afrin oldu. Afrin harekatının ürettiği duygusal ve  milliyetçi bir coşku var. Ama bu sayılara yansımanın da sadece AK Parti için olmadığını söylemeliyiz. AK Parti için de öyle, MHP için de böyle, CHP için de böyle… Çünkü merkezkaç kuvvetiyle gri alanda bir köpürme oluyorsa bu tarafa gidenler kadar öbür tarafa gidenler de var. Afrin’le coşanlar olduğu kadar Afrin meselesinin içeriye toplumsal ve siyasal yansımalarından korkanlar da var. Afrin’e dair kurulan dilin siyasetteki yansımalarına itiraz edenler de var, sadece savaş karşıtlığı ya da terörün yanında olma meselesi değil. Dolayısıyla Afrin meselesi bir miktar kırdı. Ama hâlâ bugünden bakarsanız şu anda AK Parti, CHP, MHP ya da İyi Parti’ye oy vereceğinden emin olan insanlar seçmenin yüzde 70’i falan yani. Yüzde 30’u emin değil.

AFRİN ETKİSİ 2 AY SONRA…

- Fırat Kalkanı operasyonuna ilişkin yapılan anketlerde destek yüzde 70’ler seviyesinde çıkmıştı. Afrin harekatıyla ilgili gözlemleriniz var mı?

Afrin’e destek yüzde 70’lerin üzerinde. CHP’ye oy vereceğini söyleyen insanların bile yarısı Afrin’e destek veriyor. O destek illa hemen bir partinin desteğine dönecek anlamına gelmiyor. Siyasetin günceli belirleme kapasitesi artıyor Afrin gibi meselelerde. Siyasetin güncel tartışmalarının gündelik hayata etkisi bakımından seçmen tercihlerinde bir miktar etkisi oluyor. Ama Afrin gibi, Fırat Kalkanı gibi, 15 Temmuz gibi olağandışı birtakım gelişmelerin ürettiği köpürmelerin sürdürülebilir olduğunu varsaymak doğru değil. Çünkü hayat akmaya devam ettikçe o etki yine nötralize oluyor. Dolayısıyla bu dilin sürmesi ve seçmenin bütün iradesinin o gerilim üzerinden teşekkül etmesi sürdürülebilir değil, olmayacak da nitekim. İki üç ay sonra sönecek. Bunun çok daha eski bir örneği var. 27 Nisan e-muhtırası verildiği zaman AK Parti oyları 55’lere çıkmıştı, 3 ay sonra seçime gelince yüzde 49’la normale geri dönüyor. Şimdi de böyle bir kabarma hali var, 2 ay sonra o da normale döner.

‘TAYYİP BEY 10 BİN OYU BİLE RİSKE ETMİYOR’

- Cumhurbaşkanı Erdoğan, Saadet Partisi’nin de “cumhur ittifakı”na dahil olmasını istediğini söyledi ve hatta “Maalesef dönüş olmadı” diyerek sitem de etti. Saadet Partisi 1 Kasım’da 0,7 oranında oy aldı. Cumhurbaşkanı’nın ısrarının referandumda bıçak sırtı bir sonuçla “evet” çıkması veya sağın blok olarak seçime girme arzusu dışında bir sebebi var mı?

Tayyip Bey 10 bin oyu bile riske etmiyor. Siyaset tarzı öyle bir kere. Tabii ki oyun da etkisi var ama asıl aranan şey geleneksel bir kutuplaşma üzerinden seçim sürecinin yaşanması. Dolayısıyla tüm sağ gelenekten gelen partileri bir çatının altına toplamaya çalışıyor. Ama sanılıyor ki Saadet Partisi öbür taraftan çok büyük bir oy potansiyeline sahip. Türkiye’de şöyle bir yanlış kanaat ya da konformist tutum var. Türkiye medyasında, burjuvazisinde, hatta entelektüellerinde… Aynı Tayyip Bey’in baktığı gibi bakıyorlar. Bu ülkenin yüzde 70’i muhafazakâr ya da sağcı, yüzde 30’u solcu ya da seküler. O zaman demek ki seküler iktidar artık zor. O zaman bari dinci olmayan bir sağcı olsa temennisi. Bu temenni ne üretiyor? Siz pozisyonunuzu ve fikrinizi hiç değiştirmeyeceksiniz, karşı taraf içeriden bölünsün bekliyorsunuz. Halbuki ısrarla anlatmaya çalıştığım, bütün hikayeyi bunların dışından ortak hayat ve demokrasi üzerinden kurmak lazım.

 Bu konformist bakış açısıyla 2007’de “ANAP’la Demokrat Parti ittifak yapsın, oy oranları artar” dendi, öyle olmadı. 2011’de “HAS Parti oylarını bölecek mi?” diye televizyonda günlerce tartışıldı, öyle olmadı. 2015’te Saadet Partisi için aynı tartışmalar yapıldı, ne olduğunu gördük. Dolayısıyla Saadet Partisi’ne böyle yüzde 8’ler, 10’lar, 20’ler falan yakıştırmak doğru değil. Oyunu değiştirecek şey kimliklerin dışından siyaset yapmak. Kimlikler içinden siyaset yapacaksanız, AK Parti karşısında Saadet Partisi’nin şansı olmaz. Adam hem dindarlığından, kültürel kimliğinden hareket edecek, o nedenle bir başka partiye değil de AK Parti’den çözülüyorsa ancak ve ancak Saadet Partisi’ne gidiyor olacak, öte yandan da  ekonomiden bakıyor, Tayyip Bey’in uygulamalarına bakıyor ve itiraz ediyor olacak. Bu iki varsayım birbiriyle çelişik. Eğer ekonomik itirazları yoksa, kimliğinden hareket ediyorsa zaten yine AK Parti’ye oy verecek. Güncel meselelere itirazı varsa, tercihini kimliği üzerinden yapmayacak, güncele dair vaadinin ne olacağına bakacak. Halbuki karşı blok da kimlik üzerinden oluşursa o zaman o blokta kalacak. O yüzden varsayımlar birbiriyle çelişik.

CHP İLE İTTİFAK

- Habertürk yazarı Muharrem Sarıkaya, CHP’yle ittifak yapması halinde Saadet Partisi ve İyi Parti’nin oylarının düşeceği yönünde anket sonuçlarının olduğunu yazdı. İyi Parti kuruluş amacı itibariyle mevcut MHP yönetiminin karşısında yer alan siyasetçilerden oluşuyor. Saadet Partisi’ne oy veren insanlar ise yıllardır AKP gibi bir alternatifleri olmasına rağmen hâlâ Saadet Partisi’ne oy veriyorlar. Oylarında neden bir düşüş yaşasınlar ki?

Muharrem Bey’in bu sonuçları aldığı insanlara sormak lazım. Onu bilmiyorum. Ama bir iki gerçeğin altını çizelim. Birincisi, İyi Parti sadece MHP’den oy almıyor. Bir kısmını MHP’den alıyor, bir kısmını CHP’den alıyor. En azından şimdilik… Dolayısıyla CHP’den olup da konformist bakışla dinci olmayan sağcı iktidar olsa diyenlerin ya da liderinden memnun olmayanların ve partisinin seçim kazanma umudu olmayan CHP’lilerin bir kısmı gitti İyi Parti’ye. İyi Parti’nin bugün aldığı oy kaç ise, neredeyse yarısı CHP’den gelenler, yarısı MHP’den gelenler. Böyle bir ittifakta İyi Parti niye oy kaybediyor olsun? Saadet Partisi de öyle. Bunu hep kimlik üzerinden konuşurlarsa bütün bu ihtimaller olabilir. 10 bin seçmen başka sebepten gelir, 10 bin seçmen başka sebepten gider. Belirleyici olacak şey bu değil. Bu tür sayılar spekülasyon.

İYİ PARTİ İÇİN GÖZLEM

- Daha önceki konuşmamızda İyi Parti yeni kurulmuştu ve henüz konuşmak için erken olduğunu söylemiştiniz. İyi Parti kurulalı 4 ay oldu ve Meral Akşener saha çalışmalarına başladı. İyi Parti ve seçmenlerle ilgili gözlem yapma fırsatınız oldu mu bu sürede?

Kamuoyundaki ilgide başlangıçtaki yoğunlaşmada azalma var. Henüz bir sıçrama yapabilmiş değiller. Aksine başlangıç pozisyonlarını korumakta da zorlanıyorlar 4 aylık performansa bakınca. Onların performanslarını değerlendirmiyorum, toplumda İyi Parti diyenleri söylüyorum. Orada hâlâ İyi Parti’nin eksik yaptığı şey ortak hayata dair bir vaadinin ne olduğunun açık olmaması. Ve yine gördüğüm eksiklerinden biri eski siyasetçilerden medet umuyor Meral Hanım. Henüz gençlere davet görmedim. Ya da sokakta otobüsün üstündeyken yanında kaç kadın var, ya da illa kimlik üzerinden bakacaksak kaç Kürt var görmedim. İyi Parti, geleneksel siyaset esnafı olmuş insanların elinde gibi görünüyor. Sokağa henüz potansiyelini yansıtabilmiş değil. Yarın ne olur görürüz hep beraber.

BUPAZAR SEÇİM OLSA...

-Bu pazar seçim olsa ne olur, anketler ne diyor?

Şu anda hâlâ 1 Kasım’daki tablo açısından AK Parti ve CHP aynı bandında sürüyor. Amma velakin biz şu aşamada kararsız gibi olan seçmenlerin sayısal olarak bölerek dağıtmanın doğru olmadığı ve önceki cümle gibi bir cümle kurmanın doğru olmadığı gibi bir kanaate sahibiz. Çünkü Afrin’in yarattığı köpürmeyi bir kenara bırakırsak, insanların siyasetten bu kadar umudunu kestiği, psikolojik olarak karamsar olduğu bir dönemde bu kadar büyük bir kümeyi sayısal olarak şöyle dağıttık, böyle dağıttık demek doğru değil. Raporlarımızı bunu vurgulayarak yazıyoruz. Çekirdek seçmen üzerinden baktığınız zaman AK Parti açık ara CHP’nin önünde. Artık baraj meselesi kalmadı ama MHP’yle İyi Parti bir tahterevallide gibi. HDP de tam baraj seviyesinde devam ediyor. Ama bu tablonun da yanıltıcı olduğunu ısrarla söylemeye çalışıyorum. Sorunca insanlar bir parti adı söylüyor ama bir yandan da “Peki o seçtiğin adam ülkenin sorunlarını çözer mi?” dediğin zaman da yarıdan fazla insan son derece karamsar. AK Parti’lilerin kendi liderlerine güveni daha yüksek. Bu karamsarlık CHP’lilerde daha yüksek. CHP’nin seçimi kazanacağına ve ülkenin sorunlarını çözeceğine inananlar yarı yarıya. Bir bakıma şunu söylemek mümkün,  seçmenin yarısı oy veriyor ama mecburiyetten.

Önerilen Haberler
Son Güncelleme: 06.03.2018 11:36
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
Demedi demeyin 2018-03-06 12:41:56

Bu anketler yalan söylüyor,muhalefet yükselişte,millet yavaş da olsa yapılan yanlışları görmeye başladı.Yükseliş AKP nin iktidardan düşmesi ile son bulacak.Demedi demeyin

Avatar
zeydi 2018-03-06 12:00:38

neden MHP oy versinler ki ne yapmış TÜRKİYE için İŞ YOK AŞ YOK ÇANTADA KEKLİK DEĞİL BU SEÇİM. MUHALEFET KAZANIR ÇÜNKÜ YUNAN KAZANSAYIDI DİYEN VAR.ÇİT YOK. TÜRK MİLLETİ APTAL MI ALLAH AŞKIN.

Avatar
güneş 2018-03-06 11:49:20

Güneş yine doğacak karanlıklar aydınlanacak İYİ günlere

Avatar
Deniz 2018-03-06 14:25:14

Is sahalari yerine ceza evleri acan,ekonomisi batmis, issizlik yukselmis,hak hukuk adalet kalmamis,muhalefet belediyelere zorla kayyum atanmis,milletvekilleri cezaevine atilmis,gazeteciler mahkum edilmis, rektörler görevden alinmis,tecavuz olaylarini görmezden gelmis, ulkenin parasini kendi ve yandaslarina car cur eden bir fasist iktidar denen AKP'YE halk nicin oy versin artik. Bunlarin hepsinin hesabi sorulacak sizlerden. 15 yildir ulkeyi sanki kendileri yönetmiyormus gibi hala utanmadan CHP YI elestiriyorlar, vAllahi bu kadari olmaz yuzsuzler.

Avatar
iyi parti mustafa 2018-03-07 12:29:41

zam soygun rant yolsuzluk ayakkabı kutuları ceza evleri agzına kadar doldu tarım bitti hayvancılık bitti samanı rusyadan bugdayı israilden çilegi birezilyadan eti sırbistandan alan bir akp var karşımızda dış politika bitti tüm dünya ile kavgalı bir akp ve tayyip
mali ve papau yeni gineyi dost edinen akp ve tayyip
emekli maaşları eridi vergilerle canımız yanıyor hala bu soygun ve rant partisi akp ye oy verenlerin ne vicdanı nede onuru vardır

Avatar
Taka61 2018-03-06 15:41:05

15 yılda tarım hayvancılık işsizlik bu sorunlar yaratmış insanlar hala rağbet görüyorsa bu insanlara birşey diyemiyorum umudumuz iyi parti

Avatar
iyi partili serkan 2018-03-07 12:22:28

afrin hareketi akp ve erdogan oy kazansın diyemi yapılmış anketçi öyle diyor ne kadar çok şehit o kadar çok akp ye oymu by nedir yahu akp ve tayyip kandanmı besleniyor
afrin hareketini akp siyasi malzeme yapıyor o zaman gemicikci bilal hazretleri gitseydi afrine
iyi partiyi görmezden gelip yok sayıyorlar amma nafile yandaş akp anketçileri şunu iyi bilsin iyi parti gümbür gümbür geliyor mhp ise baraj altı

Avatar
konda akp yalakası 2018-03-07 12:25:41

kondanın sahibi tayyibin kankası akp üyesi bir kişidir bu sebeple yandaş saray b anketçilerinin dediklerine inanmayın